Albaim na Bliana 2020
rogha Ben Uí Fhaoláin

Tá na halbaim ab fhearr lenár gcolúnaí ceoil, Ben Ó Faoláin, a eisíodh le linn na hainbhliana 2020 cruinnithe aige anseo in ord aibítre.

Actress – Karma & Desire (Ninja Tune)

Ní bhíonn a fhios agat riamh cad go díreach atá romhat agus tú ar tí an cnaipe seinnte a bhrú den chéad uair ar albam de chuid Darren Cunningham (Actress). Cuireann Cunningham féin síos ar Karma & Desire mar “traigéide rómánsúil atá suite idir neamh agus an domhan thíos.” Tá mothúcháin an ghrá, an chumha, agus an aiféala go láidir sna poirt seo, cinnte, agus dath an cheoil ag brath go mór ar ionchur an phianódóra Iodálaigh Vanessa Bonelli Mosell chomh maith le glórtha amhránaithe ar nós Sampha, Zsela agus Aura T-09 gearrtha agus smeartha go ceanndána ag Cunningham. Ceirnín il-leibhéil ar fiú am a chur i leataobh chun éisteacht leis ina iomlán.

Al Wootton – Witness (Trule)

Ar Witness filleann Wootton ar bhunphrionsabail an cheoil dub agus UK Garage chun saothar dordcheoil dhomhain, fíréanta a chruthú don éisteoir baile. 

Cé go ndeir Wootton gur spreag fuinneamh amh albaim druma agus dord na seanré mar Timeless le Goldie agus Modus Operandi de chuid Photek le dul i mbun gnímh é, tá stíl cheoil Witness féin ina chumasc d’eilimintí dub-teicneo leithéidí Basic Channel, dub-reigé Scientist agus an tsíog mhéith sin idir ceol dubchéime agus 2-step garage

Aoife Nessa Francis – Land Of No Junction (Basin Rock)

“I’ve been dreaming of better times”, a chanann Aoife Nessa Frances ar an rian ‘Here In The Dark’, agus cé gur siar i mí Eanáir a eisíodh ‘Land Of No Junction – roimh theacht, meastar, Covid-19 chun na tíre seo – níorbh fhada go rabhamar ar fad ag smaoineamh ar na laethanta geala a bhí agus a bheidh. Is deas liom cur i láthair díreach nádúrtha na mná seo as Baile Átha Cliath, agus bhí a liricí, atá míshocair ó thaobh na mothúchán de, go mór in oiriúint d’ainnise na bliana 2020. 

Bob Vylan – We Live Here (Venn)

Ta mórán scríofa sna meáin le déanaí faoi thábhacht albaim mar ‘Untitled (Black)’ le Sault agus ‘Run The Jewels 4’ mar fhuaimrianta na gluaiseachta Black Lives Matter. Insint na fírinne, tá R&B Sault rómhilis domsa agus níor thaitin ceol Run The Jewels riamh liom.  Mo rogha féin ná fuaim punc-grime loiscneach ‘We Live Here’ le Bob Vylan – saothar atá chomh míchuibheasach, trodach go raibh ar Vylan é a eisiúint é féin toisc go raibh eagla ar aon lipéad ceoil a bheith luaite leis. 

Ní chuireann Vylan aon srian lena chuid gangaide ina cháineadh ar rialtas na Breataine, brúidiúlacht stáit, ciníochas, bochtaineacht struchtúrach agus reacaireacht uafáis sna meáin. In aimsir seo na Breatimeachta tá ciall ar leith le rannta Vylan ar an taobh seo de Mhuir Éireann. Fé mar a deir sé ar ‘England’s Ending’, “This country’s in dire need of a fucking spanking, mate. A good overhaul, get the fucking dinosaurs out.”

Botany – End Summertime F(or)ever (Western Vinyl)

Ar nós shaothar Four Tet agus Romare is colláisí teibí fuaime iad poirt Botany atá tógtha as samplaí agus lúibíní scaoilte comhghlasáilte. Tá End Summertime F(or)ever ar an albam is funcáilte uaidh go dtí seo. Albam coincheapa é faoi thionchar an athraithe aeráide, agus éiríonn leis a phointe a chur in iúl go sciliúil is go grinn thar 16 rian, idir dhioscó-house griandóite, hip-hap teibí lán dord, agus psychedelia guairneánach.

Contento – Lo Bueno Está Aqui (El Palmas)

Beirt Cholómach ar imirce iad Paolo Olarte agus Sebastian Hoyas atá ag cur fúthu i Genève agus Barcelona.  Tugtar “salsa-punk” ar a stíl cheoil, ach nuair deirtear punc is ag tagairt do mheon “déan féin é” na gluaiseachta seachas bá ar leith le saothar na Sex Pistols (tá leagan clúdaigh anseo do ‘Black Dog’ Led Zeppelin, ach sin scéal eile).  Seo ceol sultmhar salsa déanta sa bhaile ar mheaisíní drumadóireachta na sean-ré, dord, pianó agus pé ní eile a bhí ar láimh seachas ag banna mór. Saothar spraíúil, croíúil a mholaim, go háirithe, d’éinne a bhfuil gean aige ar cheol Ray BarettoEddie Palmieri  nó, fiú, Manu Chao.

Eduardo De La Calle – Mindfulness Hipernormalisation (Konsysttenzia)

Turas go cathair ghríobháin an chomhfheasa atá romhat ar Mindfulness Hipernormalisation. Seo ceol leictreonach domhain den chaighdeán is airde, idir theicneo-cheol teibí (‘Hope 7382’, ‘The Vaccine’s Progression’), cheol comhthimpeallach cranrach (‘Dead Tribute’, Chords From My Own Narcissism’) agus cheol aoibhinn séiseach (‘Get Used To Electronic Money’, End Of a techno Era’).

Fontaines DC – A Hero’s Death (Partisan)

Tá a saol ar fad ag grúpa chun a n-albam début a scríobh ach bíonn orthu é a shárú leis an dara halbam taobh istigh d’achar gearr ama. Má bhí amhras ar Fontaines DC nach raibh albam eile ar chaighdeán Dogrel iontu níor ghá dóibh a bheith buartha. Tá ceol an albaim seo níos moille agus níos saibhre ná Dogrel, agus cé go mbeadh leisce orm a rá go bhfuil A Hero’s Death níos fearr ná a début, admhaím go dtaitníonn sé níos fearr liom. Amhráin ionraice fhileata, agus tá na drumaí go diail ar fad.

Greg Foat – Symphonie Pacifique (Strut)

Is mó cúnamh a thug an t-albam is déanaí seo leis an bpianódóir snagcheoil Greg Foat dom chun dul i ngleic le haiteas na dianghlasála ná aon sraith Netflix. An séú halbam eisithe ag Foat ó thús na bliana 2019, is saothar misniúil, ilchineálach é Symphonie Pacifique. Ní raibh riamh aon easpa samhlaíochta ag baint le cur chuige cumadóireachta Foat, agus sa chás seo tugann tionlacann Moses Boyd (drumaí) agus Phil Achille (dord) saoirse do Foat gluaiseacht ó shnagcheol aoibhinn liriciúil go fuaim thaibhsiúil agus func leachtach gan cos a chur amú.

Groupe RTD – The Dancing Devils Of Djibouti (Ostinato)

Is é Groupe RTD banna ceoil náisiúnta na Poblachta Djibouti, tír bheag i gCorn na hAfraice atá teorainn ar theorainn leis an Aetóip agus leis an tSúdáin. I rith an lae bíonn Groupe RTD freagrach as ceol a sholáthar do shearmanais stáit ach istoíche bíonn siad ag casadh amhrán bríomhar den saghas atá le clos anseo ar an chéad thaifeadadh stiúideo dá gcuid. Cumasc cumhra ata romhat d’fhunc-cheol na Somáile, snagcheol Harlem, dub Iamáice agus ceol Bollywood na hIndia leagtha anuas ar rithimí Arabacha. Cas suas é!

Islandman – Kaybola (Music For Dreams)

An bhrí atá le teideal an tríú albam seo de chuid Tolga Boyuk, il-ionstraimí agus léiritheoir Túrcach, ná “dul amú ar mhaithe le treo úr a aimsiú.”  Cé nach bhfuil teorainn le heachtraíocht ceoil Boyuk ar ‘Kaybola’, agus stíl íostach Steve Reich, giotár prog-rac Pink Floyd, rithimí Arabacha, ceol gutha Bulgárach agus neart eile á mheascadh go misniúil le ceol leictreonach aige, ta brí leis i gcónaí. Bogcheol búgaí Bailéarach don hiopstar ata i bhfolach ionainn uilig. Anois, cén bastard atá tar éis mo phionta kombucha a ghoid?!

Juniore – Une, Deux, Trois (Outré)

Ceol reitreo yé-yé noir gan náire ó thríréad Francach. Seo cumasc andúile d’eilimintí pop-cheol Francach na seascaidí agus rac-bhrutha na tréimhse céanna, le ceolfhoirniú milis agus fuaimeanna iontach sícideileach. Tá blas Turcach ar an ‘Walili’ uirlise beoga, agus tá ‘Bizarre’, amhrán le feadaíl mhisniúil a chuirfeadh ‘Morning Broadway’ de chuid an chumadóra leabharlainne Keith Manfield i gcuimhne duit, ina phléisiúr. Níl tuairim agam cad atá a rá ag amhránaí Juniore, Anna Jean, ach is cuma! 

Khruangbin – Mordechai (Dead Oceans / Late Night Tales)

Bíonn an tríréad seo as Houston, Texas ag cleachtadh fuaime thar a bheith funcaí atá faoi chomaoin ag ceol surf-rac na hÁise Thoir, dub, ceol soukous an Chongó agus func Peirseach. Gealán gréine d’albam é Mordechai a tháinig inár dtreo díreach ag an am ceart – i lár an tsamhraidh agus deireadh díreach tagtha leis an chéad tréimhse dianghlasála. Cé go bhfuil ceol Khruangbin á chasadh i mo sheiteanna dioscmharcaíochta agam leis na blianta is é Mordechai an t-aon albam dá gcuid a raibh fonn orm éisteacht leis go minic ó thús deireadh . Forbairt stíle faoi ndeara sin, agus i bhfad níos mó amhráin seachas rianta uirlise le clos an babhta seo. An singil na bliana é ‘Time (You & I)’? B’fhéidir é.

King Krule – Man Alive! (True Panther / Matador)

Rugadh Archy Ivan Marshall (King Krule) leis an iliomad buanna. Ceann acu ná cumas damanta chun dul go croí na ceiste i slí iomlán fileata. Ceann eile ná nós an fhir brat ceoil a thógaint timpeall ar a liricí atá garbhdhéanta ach fós go hiomlán in oiriúint dá véarsaíocht. Tabhair jazz-punc nó surf-grunge air, níos minice ná a mhalairt aimsíonn Man Alive! an sprioc. 

Luke Vibert – Rave Hop (Hypercolour)

Baineann ‘Hop’ an teidil le buillí ramhra agus luas malltriallach na bport seo, ach ó thaobh pailéad sonach an cheoil de, tá fuaimeanna luathcheoil rince na n-ochtóidí agus na luathnóchaidí in uachtar. Tá ‘Rave Hop’ lán de chordaí réabh, dordlínte creathánacha agus samplaí sciobtha ó cheirníní Raw Silk, Prince, Jeru Tha Damaja, Mantronix, Slick Rick agus Mr Fingers. Glic, dána agus funcaí go smior.  

Mary Lattimore – Silver Ladders (Ghostly International)

Ola ar mo chroí é ‘Silver Ladders’ leis an gcláirseoir Meiriceánach Mary Lattimore agus mé cloíte tar éis an lae. Taifeadta i stiúideo baile Neil Halstead, iar ghiotáraí an ghrúpa shoegazeSlowdive, i gCorn na Breataine is saothar aoibhinn suaimhneasach é Silver Ladders. Tá meas agam ar cheol aonair Lattimore ach is fearr í a chlos agus tionlacan á dhéanamh ag Halstead léi – a nótaí giotáir agus doird siúd ag rith isteach i gceol na cruite sa tslí nach mbeifeá cinnte cá dtosnaíonn fuaim uirlise amháin agus cá gcríochnaíonn glór an chinn eile. Máistriúil.

Nathan Fake – Blizzards (Cambria Instruments)

Dá gcumfadh Boards Of Canada ceol teicneo do lucht ragairne na bhféilte ceoil d’fhuaimneodh sé rud beag ar nós Blizzards, an cúigiú halbam seo de chuid Nathan Fake. Seo ceol aoibhinn sramshúileach a bhaineann leas as airpéitse hiopnóiseach, cordaí réabh milis is searbh agus ilrithimí longadánacha seachas tréanbhuillí 4/4 chun an lucht rince a ghríosú chun gnímh. Bheadh trua agat do Fake gur i lár na paindéime a eisíodh Blizzards agus gan é de rogha aige seó beo a dhéanamh, ach ar an dea-uair is rogha iontach do na cluasáin port mar ‘Ezekiel’ ag tú ag féachaint ar an Atlantach ó dhroim sléibhe le luí na gréine. Agus má bhí port úr ceoil theicneo clos i 2020 a sháraigh ‘Vectra’ lúibíneach níor chuala mise é.

Siti Muharam – Siti of Unguja (On The Corner)

Ag teacht chugat as Sainsibeár, seo albam gleoite de cheol na stíle taarab a thaifead an t-amhránaí Siti Muharam in ómós dá sin-seanmháthair Siti Bin Saad. Ba í Bin Saad céad réalta agus céad bhan-amhránaí na stíle taarab, laoch mór de chuid muintir Shainsibeár a dhein taifeadadh ar os cionn 150 ceirnín le linn na tréimhse 1928-1950. Tá tionchar an cheoil Arabaigh, ceol scannán na hIndia agus ceol ársa Svahaílise le blaiseadh sna hamhráin rómánsúla, rithimiúla seo. 

Tunes Of Negation – Like The Stars Forever And Ever (Cosmo Rhythmatic)

Domhan ann féin atá san albam seo, an dara fadsaothar atá taifeadta ag an iar-léiritheoir ceoil dub-chéime Sam Shackleton faoin ainm Tunes Of Negation i dteannta Takumi Motokawa (méarchláir, bosca ceoil) agus Raphael Meinhart (vibreafón). Machnamh ar mhistéirí an eisidh, idir aoibhinn agus chruálach, atá sna sé phort seo a mhaireann idir 8 agus 15 nóiméad an ceann. Fuaim tharchéimniúil  an neach dhaonna ag déanamh iontais d’fhórsaí bithbhuan na cruinne.

uSSSy – Po Krugu (Koolarrow)

Fuaim noise-rock a bhaineann leas agus inspioráid as scálaí agus teicnící ceoil an Mheánoirthir atá le clos ar Po Krugu, deichiú halbam an ghrúpa Rúisigh uSSSy. Ceol dian, dinimiciúil atá chomh trom in áiteanna le ceol miotal, agus a bhfuil cora agus castaí inspioráideacha go leor ann. Cas an steiréó suas go barr ar fad, a dhuine chóir!