Cas leis na ceannairí…
Liam Ó Maolaodha, Stiúrthóir Oireachtas na Gaeilge

Anuraidh cuireadh múnla nua maoinithe i bhfeidhm ar earnáil na Gaeilge.

Seachas na 16 eagras a bhí ann roimhe, tá anois sé cheanneagraíocht ann chun ár dteanga a chur chun cinn ar fud na tíre.

Ach cad iad na heagrais seo? Agus cé atá i gceannas orthu?

Sa tsraith seo cuireann muid aithne níos fearr ar cheannairí na gceanneagras Gaeilge agus ar an obair a dhéanann siad ar ár son.

Inniu, Liam Ó Maolaodha, Stiúrthóir Oireachtas na Gaeilge.


1. An féidir leat cur síos a dhéanamh ar ról nua Oireachtas na Gaeilge in aon abairt amháin?

Deiseanna a thacaíonn le húsáid na Gaeilge, agus bunú/cothú gréasain, le go mbeidh deis úsáidte Gaeilge ag gach Gael.

2. Cad é an difear is mó idir an ról seo agus an ról stairiúil a bhí ag an eagras?

Réimse leathan oibre atá i gceist anseo seachas díreach bheith ag plé le gnéithe den saol ealaíon agus cultúrtha.

3. Cad iad na dúshláin is mó a bhaineann leis an chur chuige nua?

Táimid fós ag cur eolais ar an mhór réimse seo agus ag iarraidh pleananna a chur le chéile i bpáirt leis na Ceanneagraíochtaí eile.

Beidh dúshláin airgid i gcónaí san earnáil seo agus déanaimid ár ndícheall luach ar airgead a chur ar fáil leis na hacmhainní atá ann.

4. Cá mhéad ball foirne atá agaibh agus cá bhfuil siad lonnaithe?

Tá foireann de sheachtar againn faoi láthair agus iad roinnte idir oifigí i mBaile Átha Cliath, Conamara & Iúr Cinn Trá.

5. Cad iad na seirbhísí a chuireann an tOireachtas ar fáil a chuirfidh le saol ‘Ghearóid an Ghnáth-Ghaeilgeora’?

I measc na bhfeidhmeanna atá luaite inár réimse oibre tá:

Mór-imeacht uile-oileáin (Oireachtas na Samhna);
Sraith de mhór imeachtaí siamsúla (Comórtas agus Gradaim liteartha, Gradaim Chumarsáide, sraith rásaí, ócáidí ceoil/damhsa srl.);
Bunú gréasáin úsáide Gaeilge a éascú & caidreamh idir gréasáin a chothú;
Féilire d’imeachtaí agus de dheiseanna úsáide Gaelge a thiomsú nó a chothabháil.

oireachtas-samhna

6. Cad í an mhír oibre is mó a thaitníonn leat féin?

Is dócha gurb é Oireachtas na Samhna agus an teacht le chéile ollmhór de phobal na Gaeilge & na Gaeltachta. Tugann sé deis dúinn ar fad ár gcuid oibre a chur faoi bhráid Ghaeil agus Ghaeilgeoirí an domhan, trí chraoladh raidió, reilifíse agus idirlín.

7. Cad é an rud is taitneamhaí faoi bheith ag obair i saol na Gaeilge?

Thosaigh mise ag obair le Cumann na bhFiann in 1976 agus táim ag obair le hOireachtas na Gaeilge ó mhí Feabhra 1996.

Is iontach na deiseanna a bhí agam castáil le pobail éagsúil na tíre, pobal Gaeltachta & Galltacht, lucht scríbhneoireachta, iad siúd atá ag plé leis na healaíona traidisiúnta agus an drámaíocht, laochra an tsean-nóis agus bheith ina measc siúd a chreideann, in ainneoin iarrachtaí an Státchórais, go mairfidh ár dteanga agus ár gcultúr.

8. Cén chuma a bheas ar d’eagras, agus ar phobal na Gaeilge, i gceann 5 bliana eile?

Nílim cinnte, tá an t-uafás anois ag brath ar Fhoras na Gaeilge agus an leibhéal cabhrach, cúnta agus tacaíochta a bheidh siad in ann a chur ar fáil do na Ceanneagraíochtaí agus do na tionscnaimh eile atá idir lámha acu.

Níl a fhios agam an leor 5 bliana le meastóireacht a dhéanamh ar na hathruithe seo.

Mar shampla foilsíodh Comhaontú Chill Rimhinn i mí Dheireadh Fómhair 2006, áit gur gheall rialtas na Breataine go reachtófaí Acht Gaeilge don Tuaisceart trí Westminster mura n-éireodh leis teacht ón bhFeidhmeannas, ach tá pobal na Gaeilge ó thuaidh fós ag feitheamh le hacht a chosnaíonn a gcearta teanga.

Foilsíodh an Straitéis 20 Bliain don Gaeilge 2010-2030 ag deireadh na bliana 2009 ach níl aon dul chun cinn le feiceáil ar chúrsaí, ach a mhalairt b’fhéidir.

“Meileann muilte Dé go mall” ach tá sé thar am gníomhú chomh maith.

9. Dá mbeadh slat draíochta agat a bheadh in ann aon mhian a chomhlíonadh, cad a dhéanfá leis?

Toil an Rialtais & Státchórais maidir leis an nGaeilge a athrú.

10. Muna mbeifeá ag obair le hOireachtas na Gaeilge cén ghairm bheatha eile a bheadh agat?

Nílim iomlán cinnte ach ba gharraíodóir é m’athair agus is breá liom laethanta a chaitheamh sa ngairdín, mé féin agus an tsluasaid.

É sin nó ag plé le cúrsaí spóirt.