Céard is fearr don tsochaí
cúpla milliún anseo is ansiúd nó cáin rialta?

Ba bhreá liom féin dá mbeadh an deis agam roghnú cá rachadh mo chuid cánach. Bheadh mo chuid airgid ag dul i dtreo cúram leanaí, na Gaeilge agus tuilleadh oideachais spóirt agus síceolaíochta. Chaithfinn cúpla pingin freisin ar scoláireachtaí do mhuintir na Gaeltachta i scileanna éagsúla sa gcaoi agus go mbeadh seirbhísí dochtúireachta, agus teiripí éagsúla le fáil ag muintir na Gaeltachta i nGaeilge. 

Bheadh buiséad eile agam chun a chinntiú go mbeadh leathanbhanda ar féidir braith air ar fud na Gaeltachta. Taobh istigh de ghlúin amháin, bheadh pobal breá Gaelach agus aclaí againn. Ach faraor, ní mar sin atá don chuid is mó againn. 

Tá moladh go leor faighte ag JP McManus le cúpla lá ó fógraíodh go mbeadh sé ag bronnadh €100,000 ar chuile bhord contae CLG sa tír, le súil agus go roinnfí an t-airgead ar na cumainn peile agus iománaíochta éagsúla ar fud na tíre — sin thart ar €4,000 do gach cumann. Agus tá an cead sin aige. Níor ghá dó an t-airgead a thabhairt uaidh agus tá sé flaithiúil mar chomhartha, go háirithe agus go leor cumainn ag maireachtáil ar an ngannchuid. 

Seans maith, áfach, nach bhfeicfidh McManus mórán den toradh a bheidh ar a chuid airgid ós rud é nach bhfuil cead in Éirinn aige ach ar feadh 182 lá sa mbliain mar gur deoraí cánach é. Tá go leor leor airgid tugtha ag JP McManus don charthanacht, go háirithe ina cheantar dúchais. Tá curtha leis an ngeilleagar aige lena chuid capall, agus marcaigh agus oibrithe éagsúla fostaithe aige, agus chuir sé mór aige le pórú capall. Bíodh sin mar atá, níl aon cháin á híoc aige in Éirinn le beagnach fiche bliain. 

Seans maith, dá mbeadh an deis againn féin, go ndéanfadh muid féin an rud céanna. Ach, ós rud é go bhfuil an chuid is mó againn ag obair sa ngnáthshaol, ní bheidh aon rogha againn ach cáin a shíneadh chuig Paschal Donohoe. 

Is muidne atá ag coinneáil na n-ospidéil ag imeacht, agus ag cur dromchla ar na bóithre. Is muidne atá ag íoc na múinteoirí agus ag coinneáil leictreachas i bhfoirgnimh phoiblí. Ní mórán farasbarr atá fágtha againn chun airgead a thabhairt don chumann CLG nó don ghrúpa ceoil. Níl sé de rogha againn a rá cá dtéann ár gcuid airgid. Cuir é sin i gcomparáid leis an bhfear atá ina chónaí san Eilvéis, agus a scríobhann corrsheic nuair a bhuaileann fonn é. 

Cúpla bliain ó shin, thug sé €5m do Pháirc na nGael le cuidiú leo a gcuid fiach a íoc, agus tá urraíocht á tabhairt aige d’fhoireann iománaíochta Luimnigh le breis agus deich mbliana. Tá sé de cheart uilig ag JP McManus cáin a sheachaint go dleathach, ach ní shin le rá go bhfuil sé in ann ceisteanna a sheachaint. Céard is fearr don tsochaí, cúpla milliún anseo is ansiúd do na cásanna is ansa leis féin, nó an toradh a bheadh ar na milliúin a bheadh air a thabhairt don chiste náisiúnta dá mbeadh sé ina chónaí i Luimneach seachas taobh amuigh den tír?