An teanga is mó fás… Ó Emojia!
Straoiseoga anois mar chuid rialta den Ghaeilge

An labhraíonn tú an teanga is mó fás in Éirinn?

Nó an scríobhann tú í, ba chirte dom a rá. 😉

Seans go bhfuil tú ¯\_(ツ)_/¯ faoin rud ar fad?

Éinne a bhaineann úsáid as fóin chliste agus cumarsáid téacsbhunaithe aithneoidh siad go bhfuil an-úsáid go deo á baint as na pictiúir bheaga ar a dtugtar ‘emojis’ ar na saolta deireanacha seo.

Deir roinnt nach teanga iad ach dream eile teastaíonn uathu go mbeadh glacadh le cinn áirithe i bhfocloirí, a rá gurb í an teanga is mó fás ar domhan riamh í.

Tá siad i ngach áit agus ag scaipeadh ar fud an bhaill fós.

Teacht chun tosaigh Whatsapp is cúis le go leor de, dar liom.

Ligeann siad duit breis grinn agus diabhlaíochta a chur sa chumarsáid.

Treisíonn siad an teachtaireacht téacs.

Mura bhfuil cead ach 140 carachtar a úsáid ar Twitter agus más ionann pic agus míle focal, ní ghlacann sé saoi le hoibriú amach go gcuireann sé tuilleadh luais agus éascaíochta sa chumarsáid ghasta.

Féach na comhráite seo le cairde liom ar Whatsapp:

straoiseoga-1

Is féidir stair na straoiseog a rianú chomh fada siar leis an alt seo ón iris aoire Mheiriceánach Puck sa bhliain 1881:

typographical-art

Meastar gur tháinig straoiseoga chun cinn i gceart i ré an idirlín i 1982, nuair a mhol an t-eolaí ríomhaireachta Scott Fahlman go mbainfí úsáid as 🙂 agus 🙁 le jócanna agus ráitis dháiríre a aithint ó chéile.

Tháinig an focal portmanteau ‘emoticon’ chun tosaigh ina dhiaidh sin bunaithe ar ‘emotion icon’.

Cuireadh an focal ‘emoji’ le Foclóir Béarla Oxford sa bhliain 2013, ó fhocail Seapáinise a chiallaíonn ‘pictiúr’ agus ‘carachtar’.

Cruthaíodh na hemojis féin ag deireadh na 90í ag an ngréasán guthán NTT DoCoMo sa tSeapáin.

An Ghaeilge a thugtar ar ‘emoticons’ agus ‘smilies’ araon ná straoiseog, cé go bhfuil difear eatarthu.

Is téacs atá i gceist leis na hemoticons ach is pictiúir chearta iad emoji agus tá carachtair ar leith acu in Unicode, an caighdean codála carachtar atá in úsáid timpeall na cruinne.

Fágann sin gur gá don ríomhaire caitheamh leo mar litreacha agus tá seans ann go bhfeicfidh tú bosca folamh ina n-áit mura bhfuil an pic ar eolas ag do ríomhaire.

An rud atá i gceist leis na greamáin, rud eile arís, ná sainphictiúir atá ar fáil ar shuíomhanna faoi leith, abair Pusheen ríghleoite Facebook:

puisin

Is féidir scéalta a insint leis na straoiseoga chomh maith.

Tá a leithéid de rud is Emoji Dick ann, an t-úrscéal fada Béarla úd slua-aistrithe go hEmojis.

Abair ticeanna i mboscaí na nuatheicnelaíochta a mhac!

Cé a dhéanfaidh tiontú ar Chré na Cille go hEmojis anois?

emoji-dick

Cruthaítear jócanna leo chomh maith agus déantar iarracht amhráin a aistriú.

Féach na leaganacha iontacha emojithe seo d’amhrán aitheantais ‘Prince of Bel Air’ agus ‘Glaoigh Orm b’Fhéidir’:

amhrain-emoji

Rann ó dhán leis an bhfile Máire Mhac an tSaoi atá anseo, cén ceann? *Freagra ag an mbun.

emoji-mhac-an-tsaoi

Níl aon amhras ach go bhfuil tionchar ag straoiseoga ar theangacha, agus is léir go bhfuil glacadh leo cheana i measc na nGael, i mBÁC ar aon nós.

Táim féin tar éis glacadh go fonnmhar leo anois.

Bhí sé sórt aisteach ar dtús ach anois is aisteach gan iad a bheith i gcomhrá.

Dar le suirbhé sa Bhreatain tá ochtar as gach deichniúr tar éis úsáid a bhaint astu agus deir 72% de dhaoine óga go bhfuil sé níos éasca dóibh a gcuid mothuchán a chur in iúl leo.

Deir 29% go n-úsáideann siad iad i leath dá gcuid dteachtaireachtaí iad.

Conas a úsáidtear iad?

Is féidir ceisteanna a chur nó a fhreagairt leo, is ionann ordóg in airde agus ‘sea’, is féidir póg a sheoladh, do mhothúcháin a léiriú.

Anuas air sin baintear úsáid astu le tuilleadh beochta a chur i rud.

“Ar mhaith leat dul chuig an trá?”

Má chuireann tú emojíonna de ghrian lonrach, trá agus uachtar reoite leis cuireadh eile ar fad atá ann.

Cuireann sé cuma níos tarraingtí ar do chuid scríbhneoireachta.

Ó thaobh ár dteanga féin de, molaim gur chóir bunchiall na straoiseog a thabhairt do dhaltaí agus iad a spreagadh iad a úsáid leis an nGaeilge i mbealaí samhlaíocha.

Ná habair liom nach dtaitníonn na moncaithe gleoite sin leat!

Ar chóir go mbeadh foghlaim na hEmojise éigeantach mar ábhar ardteiste?

Freagraí le straoiseoga amháin le bhur dtoil…


*Freagra na ceiste thuas: Jack. Beidh tuilleadh spraoi le hemojis an tseachtain seo chugainn 🙂