Hóra a Alexa, an gcluin tú mé?
'Siri' agus 'Alexa' na nGael á bhforbairt

Gach lá beo glacann an teicneolaíocht ról níos mó inár saol. Táthar ag tuar nach mbeimid ag scríobh ar ár ngléasanna leath chomh minic amach anseo. Ag caint leo a bheimid. Bíonn mórán againn caint lenár ngléasanna cheana, bíodh cuardach Google, ceist ar Siri nó treoir d’Alexa i gceist. Ar an drochuair is i mBéarla agus sna mórtheangacha amháin a bhíonn fáil ar a leithéid de ghnáth. 

Faoin togra ‘Common Voice Mozilla’ ní fada go mbeidh an Ghaeilge bhlasta bhinn á spalpadh againn lenár bhfóin phóca. Seoladh an togra anuraidh agus ó shin tá suas le 400,000 taifead agus 500 uair an chloig de chaint bailithe. 20,000 duine atá le clos agus is leithne go mór an réimse glórtha agus blasanna ná tograí eile. Bunaithe ar an mbunachar sin, sheol Mozilla samhail aitheanta cainte atá beagnach chomh maith is atá an duine daonna ag aithint focal i gcaint. 

Is iontach an rud é go bhfuiltear anois ag bailiú sonraí do theangacha mionlaithe agus teangacha nach bhfuil chomh forleathan céanna. Go deonach a dhéanfar an obair seo ach fanfaidh na sonraí i seilbh an phobail. Fágfaidh sin go mbeidh comhlachtaí in ann leas a bhaint astu ar mhaithe le cainteoirí na dteangacha seo. Tá thart ar 50 teanga á mbailiú anois, go leor mórtheangacha chomh maith leis an mBreatnais, an Úisbéicis agus an Choirnis fiú amháin. 

Toisc gur togra foinse-oscailte atá ann féadfaidh duine ar bith na sonraí a úsáid. Tá dul chun mór ó thaobh teicneolaíocht aitheanta cainte déanta ag Amazon, Google, Apple, agus Microsoft ach is leis na comhlachtaí féin na sonraí.

 Mar a deir Mozilla iad féin: ‘Is rud nádúrtha an guth daonna. Sin an fáth a bhfuilimid an-tógtha le teicneolaíocht cainte a fhorbairt ar ríomhairí […] le córas den sórt seo a chruthú, tá bailiúchán ollmhór sonraí gutha de dhíth.’ 

Teastaíonn uathu teicneolaíocht cainte níos uilechuimsithí a chothú, teicneolaíocht a oibríonn leis an éagsúlacht guthanna i ngach ceard den domhan agus a bheidh ar fáil do chách. Is iontach go deo an cur chuige seo. Ba chóir dúinn uile feidhmiú de réir an chur chuige seo, le gur féidir linn acmhainní a roinnt agus tógáil ar obair a chéile. 

Cad is gá a dhéanamh? 

Is féidir abairtí gairide Gaeilge a thaifead nó abairtí a thaifead daoine eile a fhaomhadh. Tá an córas an-simplí agus is féidir a dhéanamh ar d’fhón póca fiú. Tá cuid de na habairtí beagán ait, ach ná cuireadh sin isteach ort. Moltar iad a léamh amach mar a bheifeá ag labhairt de ghnáth. Déan cinnte éisteacht siar leis na giotaí tar éis iad a thaifead. Is éasca tús nó deireadh an ghiota a chailliúint. 

Tá gá ar leith le glórtha ban, níl ach fir le clos go dtí seo, agus le cainteoirí as gach ceard chun a chinntiú go mbeidh an aitheanta cainte in ann freastal orainn ar fad amach anseo. Má tá teacht agat féin ar thaifeadtaí fuaime atá tras-scríofa cuirfear fáilte mhór roimh aon ábhar. Is féidir teagmháil a dhéanamh liom thíos. 

Is féidir agus is fiú do ghlór agus do theanga a bhronnadh ar an togra iontach seo.